İşçi Alacakları Nedir? (2026 Güncel Rehber)

 

İşçi Alacakları Kısa Özet

​

İşçi alacakları, işçinin iş sözleşmesinden ve kanundan doğan, işverenden talep edebileceği parasal haklardır. Bu alacaklar, işçinin emeğinin karşılığını tam ve zamanında almasını güvence altına almak amacıyla Türk iş hukuku kapsamında korunmaktadır.

İş sözleşmesinin sona ermesiyle birlikte işçinin tüm haklarının eksiksiz ödenmesi gerekir. Aksi durumda işçi, yasal yollara başvurarak bu alacaklarını talep edebilir.

 

Talep Edilebilecek İşçi Alacakları

İşçiler, somut olayın özelliklerine göre aşağıdaki alacak kalemlerini talep edebilir:

 

1. Kıdem Tazminatı

En az 1 yıl çalışan işçinin, kanunda belirtilen şartlarla işten ayrılması halinde hak kazandığı tazminattır.

 

2. İhbar Tazminatı

İş sözleşmesi feshedilirken, kanuni bildirim sürelerine uyulmaması halinde ödenmesi gereken tazminattır.

 

3. Ücret Alacağı

Ödenmeyen maaş, eksik ödenen ücret veya geç ödenen ücretler bu kapsamdadır.

 

4. Fazla Mesai Ücreti

Haftalık 45 saati aşan çalışmalar için işçiye ödenmesi gereken ek ücrettir.

​

5. Yıllık İzin Ücreti

Kullanılmayan yıllık izinlerin parasal karşılığıdır.

 

6. Hafta Tatili Ücreti

İşçinin hafta tatilinde çalışması durumunda hak ettiği ücrettir.

 

7. Ulusal Bayram ve Genel Tatil Ücretleri

Resmi tatil günlerinde çalışılması halinde ödenmesi gereken ek ücrettir.

 

8. Kötü Niyet Tazminatı

İşverenin iş sözleşmesini kötü niyetle feshetmesi durumunda gündeme gelir.

 

9. Eşit Davranmama Tazminatı

İşverenin işçiler arasında ayrımcılık yapması halinde talep edilebilir.

İşçi Alacaklarında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar

İşçi alacaklarının talep edilmesi sürecinde aşağıdaki noktalar büyük önem taşır:

 

1. Zamanaşımı Süreleri

İşçi alacaklarında genel zamanaşımı süresi 5 yıldır. Bu sürelerin kaçırılması hak kaybına yol açabilir.

 

2. Arabuluculuk Zorunluluğu

İşçi alacakları davalarında dava açmadan önce zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmektedir.

 

3. İspat Yükü

İşçi alacaklarında kural olarak ispat yükü işçiye aittir. Ancak bazı durumlarda işverenin kayıtları belirleyici olur.

 

4. Yazılı Belgelerin Önemi

Bordro, iş sözleşmesi, banka kayıtları ve mesajlaşmalar gibi belgeler dava sürecinde kritik rol oynar.

 

5. Tanık Delili

Özellikle fazla mesai ve çalışma şartlarının ispatında tanık beyanları önemlidir.

 

Sonuç

İşçi alacakları, işçinin en temel hakları arasında yer almakta olup, bu hakların korunması büyük önem taşımaktadır. Hak kaybı yaşamamak adına sürecin dikkatle yürütülmesi ve gerektiğinde hukuki destek alınması önerilir.

Profesyonel destek almak ve somut durumunuza özel değerlendirme yapılması için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

​

İŞÇİ ALACAĞI DAVA DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ

​

​

..................... NÖBETÇİ İŞ MAHKEMESİNE

 

 

DAVACI :

 

 

VEKİLİ :AV. Yusuf İslam KILIÇ

 

​

DAVALI :

 

​

KONU :İşçi alacağı davamızın arzıdır.

 

​

H.ESAS DEĞER :Şimdilik 4000,00TL

 

​

AÇIKLAMALAR :

​

 

Müvekkil, davalıya ait................ restoranında 21/12/2015 tarihinde işe başlamış ve 01/08/2024 günü ise haksız bir şekilde işten çıkartılmış ancak hak edişleri ödenmemiştir. Tarafımızca dava şartı arabuluculuk başvurusu üzerine, ......... Arabuluculuk Bürosu'nun........ Dosya numarası ile dosya açılmış neticeten 14/08/2024 tarihinde ''ANLAŞAMAMA'' olarak sona ermiştir. Bu nedenle, işbu davayı ikame etme mecburiyetimiz hasıl olmuştur. Şöyle ki,

 

A. MÜVEKKİLİN İŞ AKDİNİN FESHİ SÜRECİ:

 

Müvekkil , çalıştığı süre zarfınca davalıya ait iş yerinin mutfak bölümünde; Aşçıbaşı olarak yıllardan beridir kesintisiz bir şekilde balık, ızgara, meze tarzı yemekler hazırlamış , işini iyi yaptığından ötürü kendisine gelen bir çok iş teklifini ise, uzun yıllardan beridir davalının iş yerinde çalıştığından ötürü reddetmiştir. Nitekim, aşağıda izah edeceğimiz sebeplerle, uzun yıllardan beridir çalışmasından ötürü kıdem ve benzeri haklarının artmasından ötürü davalı tarafından işi bırakması için baskı ve mobbinge maruz kalmaya başlamıştır.

 

Hatta, müvekkilin altında çalışan ve normal çalışan olarak işe başlayan davalının kaynı............., müvekkilden işi öğrenmeye başlamış; Ayrıca,.............. ile davalının arasının çok iyi olması sebebi ile kısa zaman içerisinde, iş yerinde davalının talimatı üzerine, müvekkilin çırağı iken Aşçıbaşı olmuş ,

bir üstünde çalışmaya başlamış ve müvekkile talimatlar yağdırmaya başlamış ve ayrımılığa maruz kalmıştır.

 

Müvekkil ilk başta akrabası olmasından ötürü garipsememiş ise de, daha sonradan davalının ''Top sende .................artık kime ne yapacağını biliyorsun'' demesi ve müvekkile göz dağı vermesi üzerine, kendisine baskı yapılmak amacıyla iş yerinde terfi aldığını anlaması uzun sürmemiş, müvekkile iş bırakması için yapılan baskıya bu sefer de kaynı da katılmaya başlamıştır. Netice olarak, müvekkil tüm haklarının ödenmesinin kabul etmemesi üzerine bir süre daha devam etmiş, netice olarak müvekkilin pes etmeyeceğini fark eden davalı ise, müvekkilin haklarını ödemeden işten çıkarmışlardır.

 

B. MÜVEKKİLİN ÇALIŞMA KOŞULLARI :

 

Müvekkilimize günlük olarak 1500TL elden yevmiye verilmiştir. Sabah 09:30 akşam 23:00 arası her gün çalıştırılır, yemeğini orada yer, UBGT ve hafta sonları günlerinde, daha çok iş olduğundan ötürü UBGT( dini, milli ve resmi tüm günlerde) ve hafta sonlarında katiyen izin verilmemiş bu sebeple, haftanın 7 günü aralıksız 09:30 ile 23:00 arası iş yerinde kesintisiz çalıştırılmış, yıllık fazla çalışma yasağına riayet edilmemiş müvekkil ayda 150 saate yakın fazla çalıştırmıştır.

 

Müvekkilin 3 çocuğu olmasına rağmen çocuk parası verilmemiş, yol parası verilmemiş; yıllık izni ise, türlü bahanelerle hiç bir şekilde kullandırtılmamıştır. Ayrıca işten çıkartılırken kıdem tazminatı, ihbar tazminatı da ödenmemiştir. Öte yandan, Müvekkilin sigortası ise, asgari ücret olarak gösterilerek düşük gösterilerek davalı taraf kendi lehine menfaat sağlamıştır.

 

Bu sebeple Sayın Mahkemenizden: HMK m.107 uyarınca yapılacak tahkikat ve bilirkişi incelemesi neticesinde uyarınca alacağın tam ve kesin olarak belirlenebildiği durumda arttırılmak üzere; Şimdilik 500TL kıdem tazminatı, 500TL ihbar tazminatı, 500TLHafta tatili ücreti, 500TL yıllık izin ücreti, 500TL fazla çalışma, 500TL UBGT ücreti ve 500TL çocuk parası'nın davalıdan bu alacak kalemlerine iş akdi tarihi olan 01/08/2024 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek mevduat faiziyle birlikte tahsilini isteme mecburiyetimiz hasıl olmuştur.

 

C. DAVALI , KÖTÜ NİYET TAZMİNATINA MAHKUM EDİLMELİDİR.

 

Öte yandan, davalının İş kanunu madde 17 uyarınca kötü niyet tazminatı ödemesi gerekmektedir. Davalının kaynı ...................'ın işi öğrenmesi, iş yerinde çalışan başkaca akrabalarının bulunması ve başkası kazanacağına akrabam kazansın mantığı ile hareket eden davalı iş verenin; uzun yıllardan beridir kesintisiz ve aralıksız çalışan müvekkile elden para ödemesi, sigortasının asgari ücret üzerinden yatırılması, iş akdi devam ederken yıllık izin kullandırtmaması keza yıllık izne ilişkin ücret de ödememesi, UGBT ve diğer çift maaşlı günlerde, müvekkile hak edişlerinin ödenmemesi, kıdem, ihbar ve diğer alacak kalemlerini talep etmemesi için kendisini istifaya zorlaması ve kısa süre sonra davalının hiç bir hakkını ödemeden müvekkili işten çıkartması davalının kötü niyetli bir şekilde hareket ettiğinin en bariz göstergesidir.

 

Keza; müvekkilin sürekli bir işte çalışması, iş yerinde 30 kişiden az çalışanın olması sebebi ile iş güvencesi kapsamında olmaması, belirsiz süreli olarak çalışması ve feshin davalı tarafından yapılması; kötü niyet tazminatının yasal şartlarının da somut olayda mevcut olduğunu ortaya koymaktadır. Bu sebeple, davalının İş kanunu madde 17 uyarınca şimdilik 500TL kötü niyet tazminatının iş akdi tarihi olan 01/08/2024 tarihinden itibaren tahsiline işleyecek en yüksek mevduat faiziyle birlikte müvekkile ödemesi gerekmektedir.

 

HUKUKİ NEDENLER : HMK, İş Kanunu ve Sair tüm mevzuat.

 

HUKUKİ DELİLLER :

1-SGK hizmet dökümü ,

2-Özlük Dosyası,

3-Emsal Ücret Araştırması,

4-Banka kayıtları,

5-Tanık beyanları,

6-Bilirkişi İncelemesi,

7-Arabuluculuk Tutanaları,

8- Yemin ve sair her türlü delil.

NETİCE-İ TALEP : Gerek yukarıda izah edilen gerekse Sayın Mahkemenizce re'sen tensip buyrulacak sair sebepler veçhile,

(Fazlaya ilişkin talep ve ıslah hakkımız saklı kalmak üzere)

1-Davamızın KABULÜNE, HMK m.107 uyarınca yapılacak tahkikat ve bilirkişi incelemesi neticesinde uyarınca alacağın tam ve kesin olarak belirlenebildiği durumda arttırılmak üzere; Şimdilik 500TL kıdem tazminatı, 500TL ihbar tazminatı, 500TLHafta tatili ücreti, 500TL yıllık izin ücreti, 500TL fazla çalışma, 500TL UBGT ücreti ve 500TL çocuk parası'nın davalıdan bu alacak kalemlerine iş akdi tarihi olan 01/08/2024 tarihinden itibaren tahsiline işleyecek en yüksek mevduat faiziyle birlikte tahsiline ,

2- İş kanunu madde 17 uyarınca şimdilik 500TL kötü niyet tazminatının işleyecek en yüksek mevduat faiziyle birlikte iş akdi tarihi olan 01/08/2024 tarihinden itibaren tahsiline davalıdan tahsiline ,

3-Yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini saygı ile vekil edenim adına arz ve talep ederim.

 

DAVACI VEKİLİ

AV. YUSUF İSLAM KILIÇ

 

EKLERİ :

1-Anlaşamama son tutanak

2-Vekaletname

​

​